از آنجا كه وزيران ايرانى در همهء دوره‌هاى سلامى چه در دستگاه خلافت يا در دولتهاى محلى هميشه دولت ساسانى روش جهاندارى پادشاهان معروف آن خاندان به‌خصوص اردشير و انوشروان را سرمشق خويش قرار مىداده و غالبا هم مردانى فاضل و دانش‌دوست بوده‌اند جمع كتابها و رسالاتى كه در اين زمينه‌ها به‌خصوص آنچه از پادشاهان ساسانى در اين زمينه‌ها روايت مىشده علاقهء وافر داشته‌اند و بدون شك در كتابخانهء بزرگ ابن عميد نيز از اين گونه آثار فراوان بوده و مسكويه هم از چنين كتابخانه‌اى برخوردار گرديده و به همين جهت است كه در كتابهاى وى آثارى از كتابهاى ساسانى مىيابيم كه در مؤلفات ديگر اسلامى ديده نمىشود مانند كتاب « جاودان‌خرد » او كه شامل مجموعه‌اى از ادبيات اخلاقى دورهء ساسانى است ، و همچنين بعضى از خطابه‌ها و نامه‌هائى كه در همين تجارب الامم از ادبيات ساسانى نقل كرده كه يا در مآخذ ديگر نيست و يا اگر هست به صحت و دقت آنچه در تجارب الامم آمده نيست و از اينجا معلوم مىشود كه مسكويه به مآخذ اصيل‌تر و صحيح‌ترى دست داشته است . 5 . كتابى كه مسكويه در اختيار داشته چنان‌كه از منقولات آن پيدا است مجموعه‌اى بوده شامل تمام يا بسيارى از آنچه از انوشروان روايت مىشده كه در آغاز آن همان كتاب معروف « سيرة انوشروان » بوده و پس از آن خطابه‌ها و پند و اندرزها و شايد هم نامه‌ها و توقيعاتى بوده است كه به انوشروان نسبت داده مىشده . چنان كه خواهيم ديد مسكويه از هريك از دو قسمت آن كتاب يك تكه نقل كرده است و از روى آنها مىتوان تا حدى به چگونگى و محتويات اين مجموعه پى برد ، مسكويه گذشته از تجارب الامم در كتاب جاودان خرد نيز چندين صفحه از گفته‌هاى انوشروان نقل كرده كه هرچند مأخذ آن را به دست نداده ولى خيلى محتمل است كه آن را هم از همين مجموعه گرفته باشد . كتابى كه به نام « سيرة انوشروان » معروف بوده شرح حالى بوده است كه خود انوشروان در سرگذشت و كارهاى خودش نوشته و به اصطلاح امروز يك اتوبيوگرافى Auto Biographi بوده است .